Radom – Kościół p.w. św. Doroty i św. Jana

Radom - kościół drewniany

Historia:

Kościół p.w. Świętej Doroty i Jana Ewangelisty zbudowany w 1749 r. z fundacji miecznikowej stężyckiej, Anny Kwaśniewskiej. Pierwotnie zbudowany we wsi Wolanów. W 1896 r. rozbudowany o część murowaną w stylu neogotyckim. Przeniesiony na obecne miejsce w 1994 r. bez neogotyckiej przybudówki. Zestawiony w 1996 r.

 

Konstrukcja zewnętrzna:

Kościół drewniany konstrukcji zrębowej, obity gontem, część frontowa na wysokości dachu oszalowana. Zrąb z bali modrzewiowych. Orientowany. Jednonawowy. Prezbiterium mniejsze od nawy, zamknięte trójbocznie z boczną zakrystią. Niewielkie kruchty od frontu i z boku nawy. Gontowy dach dwukalenicowy z wieżyczką na sygnaturkę zwieńczoną hełmem blaszanym z latarnią. 

 

Wnętrze:

Wnętrze nakryte stropem płaskim. Polichromia z XVIII w. Wyposażenie głównie barokowe: ołtarz główny, dwa boczne i ambona z II połowy XVIII w. Ławki barokowe i klasycystyczne. Kamienna chrzcielnica późnogotycka z II połowy XV w. z tarczami herbowymi Łabędź i Tępa podkowa. Kamienna kropielnica w stylu gotyckim. W ołtarzu rzeźby z XV i XVI w. Ciekawym elementem są otwory wentylacyjne w suficie, wkomponowane w polichromię.
 

Ciekawostka:

Opis kościoła i jego histroia ze strony Muzeum Wsi Radomskiej.
„Kościół pod wezwaniem św. Doroty z Wolanowa jest jednym z nielicznych starych, drewnianych kościołów zachowanych na Mazowszu. (jak pokazuje nasza strona, wcale niekoniecznie :) – przyp. autor). Ocalały w nim trzy drewniane późnobarokowe ołtarze i ambona. Cennym wykończeniem ołtarzy są ażurowane fryzy o motywach winorośli i anielskich skrzydeł. Przy okazji muzealnych uroczystości w ołtarzach bocznych pokazywane są cenne siedemnastowieczne obrazy olejne, które przedstawiają: „Opatrzność Bożą” i „Świętą Teklę”. Obrazy malowane w stylu weneckim przez anonimowych malarzy prezentują dobry poziom artystyczny.
Obecnie trwają prace konserwatorskie mające na celu odkrycie i zabezpieczenie osiemnastowiecznych malowideł ściennych. Istnienie tych malowideł stanowi o wyjątkowości wolanowskiej świątyni. Obecnie trwają prace konserwatorskie mające na celu odkrycie i zabezpieczenie osiemnastowiecznych malowideł ściennych z II poł XVIII. Istnienie barokowej polichromii ściennej stanowi o wyjątkowości wolanowskiej świątyni. Dekoracja malarska ścian przedstawia iluzjonistycznie malowane wnętrze architektury murowanej. Kompozycję malowideł ściany południowej prezbiterium tworzą motywy architektoniczne, które rozczłonkowują polichromię w regularnych odstępach. Stojące na profilowanej bazie pilastry mają żłobkowany trzon. Ich zwieńczenie stanowią głowice. Pomiędzy pilastrami na tle niebieskoszarych marmoryzowanych płycin namalowano motyw równoramiennego krzyża na czerwonym polu w ozdobnym kartuszu. Po bokach płycin widoczne są motywy architektoniczne w tonacji szarej: konchy, łuki, zwielokrotniony cokół oraz motyw prostokątnych płycin imitujący marmur o ściętych narożnikach. Na przeciwległej, północnej ścianie prezbiterium pomiędzy pilastrami namalowano dwa okna w obramowaniu ornamentalnym. Polichromię ścian wieńczy fryz z motywem powtarzających się czerwonych elementów. Nad otworem drzwiowym prowadzącym do zakrystii przedstawiono biskupi herb Junosza, tj. białego baranka na czerwonym tle. Nadproże wejścia zdobi floralna wić. Na trójbocznie zamkniętym zrębie ściany prezbiterium także występują pilastry i ozdobne kartusze. Ołtarz główny otacza swobodnie zwisająca namalowana kotara. Na odsłoniętych dotychczas partiach malowideł między oknami w północnej ścianie nawy zachowały się fragmentarycznie: konchy, pilaster, kartusze i fryz z czerwonymi elementami. Zdjęte nawarstwienia ze stropu prezbiterium odsłoniły bogatą dekorację malarską. W centralnej części stropu znajduje się baldachim nad ołtarzem, który koresponduje z malowaną kotarą na zrębie zamknięcia prezbiterium oraz Oko Opatrzności. Architektoniczna balustrada z wazonami i girlandą kwiatową obiega fasety. Dodatkowe elementy kompozycji stanowią ornamenty o charakterze rocaillowym i architektoniczne łuki odcinkowe. Kompozycja i kolorystyka polichromii jednoznacznie wskazuje na czas powstania malowideł.
Fundatorką kościoła była Anna z Janickich Kwaśniewska, właścicielka leżących w pobliżu Wolanowa wsi Kowala Duszocina i Strzałków. Świątynię wzniesiono prawdopodobnie w miejscu starszej, wcześniej rozebranej. Lokowano ją na północno-wschodnim skraju wsi, na wyniosłości terenu w odległości około 100 metrów od starego traktu piotrkowskiego, który w tym miejscu rozwidlał się w kierunku południowym do Kowali Duszociny i na wschód do odległego o 12 km Radomia, i dalej do Lublina.
Na przestrzeni 150. lat kościół przechodził kilkanaście remontów i drobniejszych napraw. Zasadnicza zmiana w ukształtowaniu bryły kościoła nastąpiła w 1896 r. W tym czasie do parafii wolanowskiej przyłączono kilka wsi, co spowodowało, że mała świątynia nie mogła pomieścić większej liczby wiernych. Ówczesny proboszcz ks. Andrzej Zubrzycki postanowił wybudować nowy kościół, w czym uzyskał nawet poparcie parafian. Zebrane fundusze pozwoliły jednak tylko na rozbudowę nawy istniejącego kościoła w kierunku zachodnim. Dostawiono więc do istniejącej świątyni kruchtę z piaskowca.
Obecny kształt kościoła prezentowany na terenie skansenu odpowiada jego wyglądowi z przełomu XVIII i XIX wieku. Kościół zbudowany został w konstrukcji węgłowej z bali modrzewiowych. Ściany nawy i prezbiterium są z zewnątrz pokryte gontem. Gontowy dach zwieńczony jest nad ścianą tęczową barokową wieżyczką z sygnaturką.”

 

Galeria:

Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)   Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - drewniany kościół (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - kościół drewniany i dzwonnica drewniana (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - wnętrze kościoła drewnianego (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - wnętrze kościoła drewnianego (Muzeum Wsi Radomskiej)  Radom - wnętrze kościoła drewnianego (Muzeum Wsi Radomskiej)

 

Lokalizacja:

Miasto siedziba powiatu. Muzeum Wsi Radomskiej – ulica Szydłowiecka.
51°21’54.35″N,                        21° 5’0.11″E.
GLat = 51.365097222222,      GLng = 21.083363888889
Follow me

Paweł Mazurkiewicz

PhD student in Collegium MISDoMP at University of Warsaw
Psycholog i biolog z wykształcenia. Hobbystycznie podróżnik i fotograf, eksplorujący głównie Polskie zabytki i przyrodę. Specjalizuje się w drewnianej architekturze sakralnej. Od wielu lat fotografuje i zbiera informacje o ciekawych obiektach z całej Polski - obecnie także na potrzeby niniejszej strony oraz powstającego albumu fotograficznego poświęconego drewnianym obiektom architektury sakralnej województwa mazowieckiego.
Follow me

Latest posts by Paweł Mazurkiewicz (see all)

Dodaj komentarz

Free Google Page Rank